اوتاواء کانادا را تشکیل دادند که نظر و پیشنهادهایی مربوط به جهانگردی (تعریف و طبقهبندی آن) را ارائه دادند؛
۲ـ۱۸ـ۱ـ جهانگردی (tourism) :
به عمل فردی که به مسافرت میرود و در آن مکان که خارج از محیط زندگی وی است برای مدتی کمتر از یک سال جهت تفریح، تجارت و دیگر هدفها اقامت نماید گفته میشود.(گی،۱۳۸۲،ص۲۲)
“کوتلمن”در تعریف خود از گردشگری بعد فاصله و جنبههای اقتصادی را در نظر میگیرد. او گردشگری را مسافرتی کوتاه مدت که از نقطهای شروع و در نهایت به همان نقطه باز میگردد و در طول مسافرت براساس یک برنامه خاص از مکانها و جاهای متعدد دیدار میشود و مبالغ زیادی ارز که گردشگران خرج میکنند تعریف میکند. (پاپلی،۱۳۹۰ص۱۴)
“گردشگری”عبارت است از فعالیتهای افرادی که برای استراحت، کار و دلایل دیگر به خارج از محل سکونت معمول خود سفر کرده، حداکثر برای کمتر از یک سال متوالی در آنجا اقامت میکنند(پاپلی یزدی، ۱۳۸۵،ص۱۴)
دربعد جغرافیایی: گردشگری زمانی از فعالیت گذران اوقات فراغت یا تفریح که مستلزم غیبت شبانه از مکان مسکونی عادی است تعریف شده (پاپلی یزدی،۱۳۸۵،ص۱۴)
۲ـ۱۹ـ گونهشناسی گردشگردی
وانس اسمیت از شش گونه گردشگری به صورت زیر نام میبرد (الوانی، ۱۳۷۳،ص۱۰۸ـ۱۱۰)
۲ـ۱۹ـ۱ـ گردشگری قومی:
این نوع گردشگری به منظور مشاهده کسب زندگی افراد بومی و اقوام انجام میشود. هدف گردشگری قومی شناخت اقوام مختلف و شرکت در تجربههای آنان است.
۲ـ۱۹ـ۲ـ گردشگری هنری:
گردشگری هنری در پی شناخت هنرهای محل دیگر و آگاهی از آن است.
۲ـ۱۹ـ۳ـ گردشگری تاریخی:
این گونه از گردشگری که “گردشگری میراث” نیز نامیده میشود به بازدید از موزهها، مکانها و ابنیه تاریخی میپردازد و امروزه بخش عمدهای از گردشگری را به خود اختصاص داده است.
۲ـ۱۹ـ۴ـ گردشگری طبیعتگرا:
تأکید اینگونه از گردشگری بر جاذبههای طبیعی و محیطی و پناه بردن به آغوش طبیعت زیبا و تحسین و لذت بردن از جاذبههای طبیعی است.
۲ـ۱۹ـ۵ـ گردشگری تفریحی:
توجه اینگونه از گردشگری معطوف به شرکت در فعالیتهای ورزشی، استفاده از چشمههای آب معدنی، حمام آفتاب و برخوردهای اجتماعی در یک محیط دلنشین و راحت است.
۲ـ۱۹ـ۶ـ گردشگری کاری:
مقصود اصلی اینگونه گردشگری تفریح یا استراحت نیست بلکه انجام بخشی از کار و حرفه توأم با مسافرت است. مشخصه این گردشگری شرکت در کنفرانسها، گردهماییها، سمینارهای علمی، تحقیقاتی و تخصصی است.(پاپلی، ۹۰،ص۴۷)
دکتر علیاصغر رضوانی نیز گونهشناسی گردشگری را به شرح زیر تقسیم کرده است: (رضوانی ۱۳۷۴،ص۲۰)
۱ـ گردشگری تفریحی
۲ـ گردشگری درمانی
۳ـ گردشگری فرهنگی
۴ـ گردشگری اجتماعی
۵ـ گردشگری ورزشی
۶ـ گردشگری مذهبی و زیارتی
۷ـ گردشگری بازرگانی و تجاری
۸ـ گردشگری سیاسی
۲ـ۲۰ـ انواع گردشگری
۲ـ۲۰ـ۱ـ گردشگری از نظر مکان مقصد
۱ـ گردشگری شهری
۲ـ گردشگری روستایی
۳ـ گردشگری عشایری، قومی، قبیلهای (قلمرو یا فضاهای رزرو شده مثلاً برای سرخپوستان)
۴ـ گردشگردی در طبیعت
۵ـ گردشگری ساحلی و دریایی
۶ـ گردشگری کوهستانی
۷ـ گردشگری هوا ـ فضا
۸ـ گردشگری زیست محیطی (فضاهایی که شامل گردشگری زیست محیطی میشود: جنگل، کوه، دشت، صحرا،اعماق دریا، فضاهای کشاورزی ،غارها وغیره).
۲ـ۲۰ـ۲ـ انواع گردشگری از نظر موضوع:
۲ـ۲۰ـ۲ـ۱ـ گردشگری دریایی:
گردشگری دریایی خود به دو شاخه مهم گردشگری ساحلی و گردشگری دریایی تقسیم میشود. گردشگری ساحلی بیشترین گردشگر را به خود جذب میکند. سفر به سواحل و استفاده از خورشید و تفریحات آبیای همچون شنا در دریا، اسکی روی آب، ماهیگیری، قایق سواری، غواصی و دیگر ورزشهای ساحلی از علایق اکثر گردشگران دریایی محسوب میشود. این امر مستلزم مسافرت از محل اقامت و تمرکز بر روی محیط دریایی است (سقایی، ۱۳۸۱،ص۱۷)
سواحل با توجه به نزدیکی به کانونهای جمعیتی، اقلیم مناسب و دسترسی آسان در ایام تعطیلات به خصوص در فصل تابستان میتوانند گردشگران بسیاری را به سوی خود جذب کنند تقاضا برای گردشگری دریایی با رشد جمعیت جوان افزایش مییابد و لذا ضروری است که عرضه گردشگری در سواحل به این تقاضاها پاسخ گوید: (۱۱،۱۹۹۹،orams). در نظر گرفتن تنوع کیفی طبقات اجتماعی در این گونه گردشگری و مهیا نمودن زمینه فعالیتهای تفریحی مربوط میتواند بهرهوری مناطق ساحلی را به سطح بالایی برساند. این گونه گردشگری در صورت وجود سواحل درکشوری در وهله اول گرایش به سمت جذب گردشگران داخلی دارد.
پدیده گردشگری ساحلی بعد از جنگ جهانی دوم در اروپا رونق گرفت کم کم به همه کشورهای جهان که به دریا راه دارند از جمله ایران (سواحل دریای مازندران) گسترش یافت. همراه این پدیده سه پدیده شوم قمار، مشروب و سکس نیز رواج یافت. همراه بودن این سه مسئله با گردشگری ساحلی و گسترش آن در چهار چوب سرمایهگذاری و تجاوزات آن به زمینههای کشاورزی و تبعات زیست محیطی آن خصوص در کشورهای جهان سوم به حدی بود که گردشگری ساحلی مترادف با تهاجم فرهنگی و تهاجم به محیط زیست تلقی شد؛ مردم بسیاری از کشورها بخصوص کشورهای اسلامی با این پدیده به طور گسترده مخالفت کردند.
گردشگری دریایی، یعنی گردشگریای که از ساحل دور میشود و به وسط دریا و اقیانوس منوط میشود، طرفدارانی دارد و از دهه ۱۹۸۰در حال گسترش است. کشتیهای بزرگ اقیانوسپیما که گردشگران را پذیرا میشوند و انواع تفریحات سالم و ناسالم را برای آنها فراهم میکنند در حال گسترشاند این شاخه از گردشگری دریایی نسبت به گردشگری ساحلی درصد بسیار کوچکی از گردشگران را جذب میکند.(پاپلی، ۹۰، ص۵۳)
۲-۲۰-۲-۲-گردشگری فرهنگی و هنری (گردشگری میراث)
۱ـ آثار باستانی
۲ـ آثار تاریخی
۳ـ آثار فرهنگی (موزهها، گالریها، کنسرتها، تئاتر، جشنوارههای فیلم سینمایی، فستیوالها، سالنهای مد)
۴ـ آثار فرهنگی، سنتی، مردمشناسی، لباسشناسی،
غذای محلی، پایکوبی، مراسم ملی و محلی
۵ـ گردشگری غذایی (گاسترو نومی)
۶ـ گردشگری دینی زیارت ،عبادت
انجام وظایف شرعی
مفهوم فرهنگ از چشمانداز جغرافیایی الگوهای رفتار آموخته شده انسانی را در بر میگیرد. این الگوها در چارچوب انتقال ایدهها و اسطورهها و تصورات از نسلی به نسل دیگر یا از گروهی به گروه دیگر، چشمانداز فرهنگی را در هر محیط جغرافیایی بر پایه میراث و واقعیتهای ذهنی و اجتماعی و فنی شکل میدهد . (هاگن ۱۳۷۵، ۳۸)
چشمانداز فرهنگی بیانگر دانش بومی در تطبیق با محیط بوده و شامل همان آموختههایی است که در تصور بین نسلی آشکار میشود و پیرامون شیوههای چگونه فکر کردن و چگونه درک کردن جهان است. از این رو چشماندازهای فرهنگی لایههای متعددی از سطوح آگاهی را در بر میگیرد در زمانی که جهانی شدن رو به افزایش است حفظ و پایداری چشماندازهای فرهنگی بومی مستلزم معرفی و تبلیغات است، یعنی اینکه جهانی فکر کنیم و منطقهای و محلی عمل کنیم و در عین احترام به قوانین جهانی، فرهنگهای بومی را پاس بداریم؛ این درحالی است که دستیابی منطقی و مادی و معنوی و عاطفی به توسعه فرهنگی هم یک حق و هم یک امتیاز محسوب میشود. از این رو شناخت دیگر فرهنگها و میراث حاصل از آنها به امری ضروری بدل شده است این خود در راستای راهکارهای توسعه به سمت پیگیری رهیافت اقتصادی فرهنگ کشیده شده و گردشگری فرهنگی را در رابطه نیازهای فرهنگی و اقتصادی شکل داده است.
گردشگری فرهنگی، در بعد مفهومی، حرکت انسان و جدا شدن او از مکان معمولی سکونت با هدف دیدار از جاذبههای فرهنگی به دست آوردن اطلاعات و تجربه جدید برای ارضای نیازهای فرهنگی تعریف شده است. از نظر فنی گردشگری فرهنگی شامل حرکت انسان برای دیدن جاذبههای فرهنگی خاص همچون مکانهای میراث فرهنگی، نشانههای زیباشناختی و فرهنگی، هنرها و نمایشها، که در خارج از مکان معمولی سکونت قرار داد میشود منشور گردشگری فرهنگی اهداف زیر را مد نظر دارد:
۱ـ تشویق و تسهیل کار متصدیان حفظ و مدیریت میراث (میراث فرهنگی و مادی) به منظور نشان دادن اهمیت میراث به جامعه میزبان و بازدید کنندگان.
۲ـ کمک به پیشرفت صنعت گردشگری برای حمایت و اداره گردشگری به شیوههایی که میراث و فرهنگهای زنده جامعه میزبان را محترم شمرده آن را اصلاح کند.
۳ـ تسهیل و تشویق گفتگو میان طرفداران محیط زیست متولیان صنعت گردشگری درباره اهمیت و شکنندگی مکانهای میراث، مجموعهها و فرهنگهای زنده برای دستیابی به آیندهای پایدار برای آنها.
۴ـ تشویق تدوین کنندگان طرحها و سیاستها برای شکل دادن به اهداف، راهبردهای جامع و قابل اندازهگیری مرتبط با ارائه و تبین مکانهای میراث و فعالیتهای فرهنگی در زمینه حفظ و نگهداری از آنها.
شکلگیری گردشگری فرهنگی دریک منطقه و وابسته به تدارک فرهنگی و اداری جذابیتهای موجود، پشتیبانی محلی و منطقهای از گردشگری فرهنگی از مفهوم ساختار اجتماعی و سازمانی و همچنین وجود جاذبههای فرهنگی در تلفیق با هم و شکل دادن به یک چشمانداز فرهنگی است از این رو شکلگیری این نوع گردشگری و همراه با آن افزایش آگاهی ساکنان محلی درباره مضرات و منافع گردشگری فرهنگی میتواند مفید واقع شود. حمایت از میراث فرهنگی و دستیابی به شرایط لازم برای حفظ جمعیت محلی در هر منطقه از جمله دیگر نیازهاست. (پاپلی، ۱۳۹۰،ص۵۶)
۲ـ۲۰ـ۲ـ۴ـ گردشگری بهداشت (سلامت، معالجه):
یکی از گونههای گردشگری، گردشگری بهداشتی یا معالجه است. این گردشگری بر خلاف گردشگری زیستمحیطی، گردشگری از پیرامون به مرکز است. معمولاً مردم مناطق و کشورهای پیرامونی برای معالجه به مراکز و کانونهای جمعیتی مراجعه میکنند. مثلاً تهران یک کانون عمده جلب بیمار در سراسر کشور و مشهد یک کانون گردشگری بهداشتی در شرق ایران است. سوئیس یک کانون عمده معالجه سل در سراسر دنیاست. از سه قرن قبل تا به حال بیمارستانها، آسایشگاهها و اقامتگاههای ویژه در کوهستانهای سوئیس برای معالجه احداث شده است.
گردشگری معالجه یا بهداشتی، بخصوص در سطح بینالمللی تفاوت ماهوی با دیگر گردشگریها دارد که برخی از آنها به شرح زیر است:
۱ـ جریان گردشگری از پیرامون به مرکز است.
۲ـ مدت زمان توقف گردشگر بسته به تصمیم خودش نیست و به نظر و تصمیم پزشک بستگی دارد.
۳ـ این گردشگری تخصصهای ویژهای (هتلهای ویژه، اکیپهای پزشکی مجهز، آسایشگاهها و اقامتگاههای مجهز را میطلبد.
۴ـ این گردشگری تفریحات ویژهای را میطلبد که با تفریحات سایر گردشگریها متفاوت است. لااقل برای خود بسیار تفریحات ویژهای لازم است.

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید